Biechten

'Biechten’ betekent ‘verklaren, bekennen, belijden’. Voor rooms-katholieken is het een sacrament, een teken dat men stelt en dat genade aanduidt en ook verleent. In het geval van de biecht gelooft men, dat God de zondaar zijn misstappen vergeeft, mits deze ook werkelijk berouw heeft van zijn daden.
In de eerste eeuwen van de christelijke kerk lag de nadruk op de boete, niet per se op het belijden van schuld. Men hoort niets over de zogenaamde ‘oorbiecht’. Wie van het geloof was afgevallen, moord, doodslag of overspel had gepleegd, kon geen deel uitmaken van de gemeente. De zondaar/zondares werd buitengesloten en mocht niet aan de viering van de eucharistie, dat symbool van onderlinge verbondenheid, deelnemen. De berouwvolle zondaar kreeg een boete opgelegd die openbaar was, zoals ook aan het einde van de vastentijd de verzoening met de kerkelijke gemeenschap in de openbaarheid plaatsvond.
Dat veranderde onder invloed van monniken uit het oosten en van Ierse monniken die uitzwermden over West-Europa. In hun kloosters ontstond de gewoonte om zich ook te beschuldigen van allerlei grote en kleine zonden die in de oude kerk niet behoorden tot de overtredingen waarvoor openbare boete vereist was. Bij de monniken werd de openbare boete en de dito verzoening vervangen door de privé-boete en een niet-openbare verzoening. Die laatste volgde onmiddellijk op de belijdenis en niet meer, nadat éérst de opgelegde boete (de ‘penitentie’) was volbracht. Van de verzoening verschoof het accent nu ook naar de ‘absolutie’, ‘vrijspraak’ (van het Latijnse ‘absolvere’, ‘losmaken’, ‘bevrijden’, ‘vrijspreken’). De band met de kerkelijke gemeenschap was verbroken; de biecht werd een louter privé-aangelegenheid en daarmee ook begon de geheimhouding zwaar te wegen. Toekomstige priesters werd ingepeperd, dat zij het biechtgeheim onder alle omstandigheden dienden te bewaren.
De huidige boetevieringen naderen, gelukkigerwijs, weer meer de praktijk van de oude kerk. Er mogen eisen worden gesteld aan het christen zijn, maar men kan het ook overdrijven.